اتاق تمیز و یا اصطلاحا Clean Room به فضای ایزوله و پاکسازی شده از آلودگی ها و میکروارگانیسم های محیطی گفته میشود که میزان رطوبت، سرما، گرما و فشار در این محیط با استفاده از تجهیزات و دستگاههای حساس کنترل شده واسطه وجود سیستمهای تهویه کننده مطلوب، از ورود و گسترش آلودگی های محیطی ممانعت خواهد شد. اتاق تمیز فاقد کوچکترین آلودگی زیست محیطی بوده و به منظور اهداف تحقیقاتی و تولید محصولات دارویی مورد استفاده قرار خواهد گرفت. صنایع الکترونیک، صنایع داروسازی، صنایع غذایی، صنایع میکرو الکترونیک و تولید محصولات مرتبط با علوم پزشکی، از مهمترین موارد کاربرد اتاق تمیز به شمار می آیند.
برای یک اتاق تمیز عاری از آلودگی و مجهز، کیفیت مواد و تجهیزات به کار برده شده در اتاق تمیز و همچنین به روز بودن امکانات این تجهیزات از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. در تهیه تجهیزات و امکانات مورد نیاز برای اتاق تمیز باید نکات مهمی را مورد نظر قرار داد تا از نفوذ و ورود کمترین آلودگی به اتاق های تمیز جلوگیری شود. از این رو برای خرید تجهیزات اتاق تمیز (کلین روم) باید در انتخاب شرکت دقت لازم را داشته باشید. شرکت جامع صنعت ایرانیان یکی از برترین شرکت ها در زمینه طراحی و ساخت اتاق تمیز و همچنین تجهیزات آن می باشد. در ادامه چند مورد از تجهیزات پرکاربرد اتاق تمیز را شرح می دهیم.
تجهیزات و لوازم اتاق های تمیز
– پنجره اتاق تمیز: شیشه های دو جداره به ضخامت های 50 ، 60 و 80 میلی متر و پرشده با گاز خنثی با دسیکانت و بدون دسیکانت.
– پس باکس و پس ترو کلین روم ( Pass Box &Pass thru ): سیستم پس باکس شامل دو نوع کلی پس باکس های استاتیک (بدون جریان هوا) و سیستم پس باکس دینامیک (شامل جریان هوای آرام) در دو نوع کاملا استیل ضد زنگ یا بدنه پانل و بدنه داخلی استیل ضد زنگ در اندازه ها و ابعاد مختلف قابل تهیه می باشد.
– میز قفسه و سایر ملزومات استیل: شرکت با داشتن پرسنل ماهر و مجرب در ساخت قطعات استیل مخصوص اتاق های تمیز دارویی توانایی تامین تمامی اقلام استیل قابل استفاده در اتاق های تمیز را دارد. میزهای استیل و ترولی ساخت این شرکت نیز در دو نوع پانچ شده جهت چرخش هوا در اتاق های تمیز و ساده بدون پانچ و قفسه های لباس، میزهای آزمایشگاهی و صندلی استیل اتاق تمیز نیز قابل سفارش خواهد بود.
– ساخت و تامین انواع هود: هودهای بیولوژیک کلاس 2 و 3 و جریان آرام (laminar flow) و شیمیایی مجهز به فیلترهای هپا و اولپا با کنترل های لازم سیستم مونیتورینگ کامل ذرات، آلودگی میکروبی، دما، رطوبت و فشاربصورت (Online)
– سیستم فن فیلتر یونیت هپا اتاق تمیز (FFU)
– تامین فیلتر های هپا والپا درسایز وعمق های مختلف
– سیستم ایرشاور (Air Shower)
– فیلتر باکس هپاوفیلترهای مختلف
– لامینار فلو بوت (چادر لامینار)
– booth توزین و نمونه برداری
– نوشت افزار مخصوص اتاق تمیز
– درب های اتاق تمیز و سیستم اینترلاک وابسته

تجهیزات تست و اعتبار دهی اتاق تمیز (کلین روم)
اتاق تمیز همانطور که از نامش پیداست می بایست بسیار تمیز، عاری از هرگونه میکروب باشد و وضعیت داخلی آن از بابت فاکتورهایی مانند فشار، دما و رطوبت کاملا متعادل باشد. اتاق تمیز باید تست و اعتبار دهی اتاق تمیز را پاس کند تا بتوان استاندارد لازم برای راه اندازی را به اتاق تمیز اعطا کرد.
اتاق تمیز یکی از مهمترین بخش های مراکز صنعتی، غذایی و یا دارویی است که در ساخت و تهیه تجهیزات آن می بایستی دقت ویژه ای به خرج داده شود که البته تنها ساخت و خرید تجهیزات اتاق تمیز پایان کار اتاق تمیز نیست. اتاق تمیز می بایستی پس از اتمام ساخت تست شود، آزمون های متعددی را رد کند تا کارشناسان مربوطه اعتبار لازم را برای ادامه کار را به اتاق تمیز بدهند. تست و اعتبار دهی اتاق تمیز متشکل از 10 تست است که انجام تست ها با بکارگیری دستگاه های تخصصی میسر می شود، این به این معنی است که با دست خالی و تنها با نگاه کردن نمی توان به اتاق تمیز اعتبار داد. تست اتاق تمیز مطابق استانداردهای جهانی تعیین می شود، پس از آن که اتاق تمیز موفق به کسب تمامی نمره ها از تست های ده گانه شد یک مجوز و مدرک معتبر دریافت می کند. این 10 مرحله عبارت است از:
- شمارش ذرات
- نشتی فیلتر
- اختلاف فشار
- الگوی جریان هوا
- دما و رطوبت نسبی
- دبی و سرعت جریان هوا
- زمان ریکاوری
- نمونه برداری میکروبی
- صدا
- روشنایی
- در ادامه به بررسی برخی از این تجهیزات تست و اعتبار دهی اتاق تمیز پرداخته می شود.

– دستگاه تست شمارش ذرات
یکی از آزمون های مربوط به تست اتاق تمیز (کلین روم) شمارش ذرات اتاق تمیز است. این تست توسط دستگاه به خصوصی به نام پارتیکل کانتر انجام می شود. این دستگاه انواع مختلفی دارد که برای تست اتاق تمیز می بایستی دستگاه شمارنده ذرات متناسب با محیط را انتخاب کنید تا دستگاه دچار اشتباه نشود. طرز کار این دستگاه به گونه ای است که میزان تراکم ذرات مورد نظر شما در هوا را اندازه گیری می کند و پس از انجام انواع محاسبات به شما نمایش می دهد. برای میزان تراکم ذرات در اتاق تمیز جدولی وجود دارد که نتیجه نهایی تست شمارش ذرات نسبت به آن جدول مقایسه می شود. تست شمارش ذرات و اندازه گیری میزان تراکم یک ذره خاص در هوا یکی از مهمترین آزمون و از اولین تست های تست و اعتبار دهی اتاق تمیز است.

– دستگاه تست نشتی فیلتر
از مهمترین قسمت های اتاق تمیز که وظیفه دارند هوای کلین روم را پاکیزه نگه دارند فیلترهای اتاق تمیز هستند. فیلتر ها در انواع مختلفی تولید می شوند که هر مرکز با توجه به نوع کاربری اتاق تمیز خود اقدام به خرید و نصب فیلتر می کند. فیلتر ها می بایستی در محل مناسبی از اتاق تمیز نصب و راه اندازی شوند و گرنه اعتبار دهی اتاق تمیز از بابت فیلترها به مشکل برمی خورد. فلیترها می بایستی بدون هیچ نقص و یا حفره ای باشند تا پاکیزگی اتاق تمیز را تحت تاثیر قرار ندهند. علاوه بر نصب در محل مناسب و سالم بودن فیلتر ها، آنها باید توسط یک نفر شخص متخصص و به طور صحیح نصب شوند. از دستگاه های مختلف و متعددی برای تست نشتی فیلتر اتاق تمیز بهره گرفته می شود که این دستگاه ها عبارت است از:
- دستگاه آئروسل فتومتر
- دستگاه آئروسل ژنراتور
– دستگاه تست اختلاف فشار
اساسی ترین تست و اعتبار دهی اتاق تمیز تست اختلاف فشار است که این آزمون نیز نیازمند بکارگیری دستگاه مخصوصی است. دستگاه اختلاف فشار، فشار داخل کلین روم را اندازه گیری می کند، اگر فشار اتاق تمیز متناسب با استانداردها نباشد فشار اتاق تمیز می بایستی مجددا تنظیم شود. فشار مناسب در داخل اتاق تمیز از ورود گرد و غبار و هوای آلوده به داخل اتاق تمیز جلوگیری می کند. دستگاهی که اختلاف فشار اتاق تمیز را اندازه گیری می کند دستگاه ترانسمیتر نام دارد که از این دستگاه نه تنها برای اعتبار دهی بلکه برای تست های روزانه اتاق تمیز نیز از آن استفاده شود. اگر دستگاه ترانسمیتر در اتاق تمیز نصب شود می تواند به طور اتوماتیک و بدون نیاز به دخالت انسان فشار داخل اتاق تمیز را اندازه گیری کند و در صورت بروز مشکل به حالت صدای هشدار در بیاید. انتخاب و نصب دستگاه تست فشار با کیفیت و استاندارد نیاز هر اتاق تمیز است.

– دستگاه تست دما و رطوبت نسبی
از مراحل دیگر تست و اعتبار دهی اتاق تمیز بررسی رطوبت و دما است. میزان رطوبت و دمای اتاق تمیز یا کلین روم باید متعادل باشد و نباید نوساناتی دما و رطوبت اتاق تمیز را تحت تاثیر قرار دهد. دما و رطوبت اتاق تمیز یکی از فاکتورهایی است که می تواند در نتیجه آزمایشاتی که در اتاق تمیز انجام می شود دخیل باشد بنابراین این تست را می توان از مهمترین تست های اتاق تمیز نام برد. اگر در تست دما و رطوبت اتاق تمیز قصوری ایجاد شود می تواند تجهیزات و کارایی کل اتاق تمیز را مختل کند. تست رطوبت و دما هر دو همزمان و توسط دستگاه مخصوصی انجام می شود.
– تست و اعتبار دهی اتاق تمیز (کلین روم) با نمونه برداری میکروبی
قابل توجه ترین قسمت تست و اعتبار دهی اتاق تمیز مربوط به نمونه برداری میکروبی است. اتاق تمیز دقیقا نکته مقابل میکروب است از این رو اتاق تمیز می بایستی عاری از هرگونه میکروب باشد. تست کنترل میکروبی برای مراکز مختلفی انجام می شود که اتاق تمیز تنها یکی از صدها مورد است. نمونه برداری میکروبی باید توسط افراد متخصص و با بکارگیری تجهیزات به روز انجام شود که این تست میزان ذرات میکروبی در محیط را مشخص می کند. نتیجه این تست نیز با توجه به جدول های استاندارد که حد مجاز میکروب در اتاق تمیز را مشخص می کند مقایسه می شود. تست میکروبی به روش های ذیل صورت می گیرد:
- تست میکروبی اتاق تمیز به صورت Settle plate
- تست میکروبی به صورت Contact plate
- تست میکروبی به صورت Air Sampling
برای سفارش و دریافت مشاوره از کارشناسان شرکت اندیشگران جامع نعت ایرانیان با شماره ۰۹۱۲۹۴۱۱۷۳۵ تماس بگیرید.